“De macht die mijn multimiljonair buurman, die misschien ook mijn werkgever is, over mij heeft, is heel veel kleiner dan die van de laagste bureaucraat die de macht van de staat achter zich heeft en van wiens grillen het afhangt of en hoe mij toegestaan wordt om te werken of te leven. ”
Friedrich Hayek

De Nederlandse rechtsstaat: verboden om bezwaar aan te tekenen

Door Kim Winkelaar

7 januari 2003

Dit jaar worden er zo'n 7 miljoen boetes verstuurd voor het te hard rijden. Het woud aan flitspalen groeit gestaag, en in naam van de veiligheid en het milieu wordt vrijwel iedere automobilist dagelijks onopvallend gecontroleerd op zijn snelheid. Snelheidsboetes zijn een miljoenen-business geworden, met een omzet van ruim een half miljard Euro per jaar.

Ruim 80% van die boetes betreft overtredingen van minder dan 10 kilometer te snel. En wordt bestraft door middel van een anonieme acceptgiro. Om dit proces te vereenvoudigen heeft men de "Wet Mulder"geïntroduceerd. Deze wet maakt het mogelijk om aan de hand van een kenteken een bekeuring uit te delen, en om deze overtredingen op eenvoudige wijze administratief te bestraffen.

In feite is de Wet Mulder strijdig met het algemeen geldige principe dat iemand onschuldig is totdat het tegendeel is bewezen. Dit principe is namelijk overboord gezet voor automobilisten. Staat uw kenteken op een foto, of heeft een agent uw kenteken opgeschreven na een meting met een lasergun, dan bent u schuldig, en dus moet u betalen. U moet zelf uw eigen onschuld aantonen, en dat is niet altijd even makkelijk. Bewijst u maar dat u in uw bed lag ten tijde van de overtreding. Of dat u zeker weet dat u niet te hard reed, en toch werd geflitst.

Toch maakt ook justitie regelmatig fouten. Kentekens worden wel eens verkeerd gelezen, radarapparatuur wordt niet altijd even correct opgesteld wat meetfouten tot gevolg kan hebben, de radarapparatuur is niet altijd geijkt, en zo verder. Toch geldt hier het justitie-principe: leugen + ambtseed = feit. Het is niet onlogisch dat mensen zo af en toe tegen een boete in beroep gaan. Ook al is het een kleine overtreding, als u denkt dat u de overtreding niet heeft begaan, kunt u een bezwaarschrift indienen.

Helaas ontbreekt het velen aan de juridische kennis om in beroep te gaan tegen een boete. En het inhuren van een advocaat om onder een bon van vaak nog geen 30 Euro uit te komen gaat ook wat ver. Geen nood, ook hier biedt het internet hulp. Diverse juristen hebben prima kant en klare bezwaarschriften opgesteld. U downloadt zo'n bezwaarschrift, vult uw gegevens in, doet het op de post, en klaar. Dit soort bezwaarschriften vind u op diverse websites, waaronder http://www.tuftufclub.com en http://www.flitsservice.nl . Dankzij de beschikbaarheid van internet is het aantal indieners van dit soort bezwaarschriften explosief gestegen. Alleen al de bezwaarschriftpagina van de Tuftufclub wordt per dag zo'n duizend keer geraadpleegd.

Het indienen van een bezwaarschrift bezorgt justitie veel werk. Niet alleen moet men met bewijs op tafel komen dat de overtreding ook echt begaan is, er dienen ook ijkrapporten van de apparatuur getoond te worden, diploma's van de betrokken ambtenaren, en zo verder. Dit alles om te bewijzen dat de apparatuur goed functioneerde, op de juiste wijze werd bediend, en dat men het kenteken goed heeft uitgelezen. Op al deze punten gaat justitie namelijk wel eens de mist in.

Ambtenaren van justitie voldoen geheel aan het vooroordeel dat velen hebben over rijksambtenaren: ze hebben niet al te vaak zin om veel werk te verzetten. Dus de stortvloed aan bezwaarschriften die men toegestuurd krijgt moet ingedamd worden. De eerste poging hiertoe was een standaard-brief die indieners van een standaard-bezwaarschrift toegestuurd kregen. De moraal van die brief: uw bezwaarschrift is te algemeen, en wordt dus niet gehonoreerd. Helaas voor justitie, ook algemene bezwaren zijn wel degelijk rechtsgeldig. En moeten dus zorgvuldig beantwoord worden. De nationale ombudsman heeft dit na aandringen van één van de juristen van de Tuftufclub bevestigd.

Vorige week echter is justitie met een nieuwe strategie op de proppen gekomen, een strategie die de rechtsstaat in het hart aantast. Een tweetal indieners van een bezwaarschrift zijn door een Groningse rechter veroordeeld tot het betalen van de proceskosten à raison van €161,--. Want: "dergelijke standaard beroepschriften zijn onzinnig en slechts bedoeld om 'zand in de machine' van het openbaar ministerie te strooien", zo stelde de rechter. Alsof het door de ambtenaren van justitie is ingefluisterd. Het is ook niet geheel ondenkbaar dat de betreffende rechter in het dagelijks leven bij justitie werkt. Zie ook het artikel over de Nederlandse rechtspraak elders op Meer vrijheid.

Het OM stuurt u een standaard beschikking, waarom zou het verboden moeten zijn om hier een standaardantwoord op te formuleren? Iedere advocaat maakt gebruik van standaardbrieven. Logisch ook, want procedures zijn in heel veel opzichten vaak gelijk. Waarom iedere keer opnieuw een wiel uitvinden? Verkeersovertredingen zijn nu zo'n typisch geval van gelijke procedures.

Blijkbaar is het niet geoorloofd om hulp in te roepen bij het halen van uw recht als het gaat om verkeersovertredingen. Tenzij u natuurlijk een dure advocaat inhuurt. Die ook niet veel anders zal doen dan kijken in zijn archief van standaard brieven.

Is dit de Nederlandse democratische rechtsstaat waar "we" zo trots op zijn? Met snelheidscontroles als inkomstenbron, omgekeerde bewijslast, een rechtspraak die het indienen van bezwaren onmogelijk wenst te maken, en een politiek die daar niks aan wenst te doen. De trots slaat op deze manier al snel om in schaamte.

Over de auteur

Kim Winkelaar (1971) studeerde politicologie en bestuurskunde in Leiden. Hij is werkzaam als account manager in de ICT, en is bestuurslid van de TufTuf-club, een belangenvereniging van automobilisten.

Dankzij een brede interesse en een aangeboren hekel aan hypocrisie schrijft hij, met de nodige humor, over tal van uiteenlopende problemen. Problemen die in zijn visie veelal veroorzaakt worden door linkse politici en een te machtige overheid.

Stichting MeerVrijheid
webmaster@meervrijheid.nl