“A government big enough to give you all you want is big enough to take it all away.”
Barry Goldwater

Rekenkunde

Door Bart Croughs

31 mei 2004

De lijst van Hollandse intellectuelen die niet de Amerikaanse bombardementen bekritiseren, maar de anti-oorlog demonstranten, wordt groter en groter.

Meest gehoorde argument: ‘die onschuldige Iraki's die Bush om zeep helpt, dat is natuurlijk heel erg, maar wat te denken van de onschuldige slachtoffers die Saddam zou maken als er niet werd gebombardeerd?’

De moraal als rekenkunde: zolang Bush maar minder slachtoffers maakt dan Saddam zou maken, zijn de bombardementen gerechtvaardigd. Meestal blijft deze redenering impliciet, maar in de Volkskrant werd deze moraal door F.A. Muller expliciet omhelst, en in NRC Handelsblad door Max Pam.

Er is helaas een probleem met deze benadering: niemand heeft een glazen bol; om te voorspellen hoeveel slachtoffers Saddam nog zou maken, en hoeveel slachtoffers de oorlog gaat maken - het blijft een slag in de lucht.

Tegenstanders van de oorlog komen met min of meer plausibele rampscenario's en kunnen dus concluderen dat oorlog niet gerechtvaardigd is; voorstanders van de oorlog komen met min of meer plausibele optimistische scenario's, en besluiten dat oorlog wel gerechtvaardigd is.

Voor een omvangrijk, onoverzichtelijk en onvoorspelbaar gebeuren als een oorlog is deze rekenmethode om te beslissen over goed en kwaad dus niet erg geschikt. Maar voor minder gecompliceerde, meer overzichtelijke en voorspelbare situaties kan deze methode misschien wel nuttig zijn.

Neem de Derde Wereld activist die zich ergert aan het egoisme van de westerse mens: hij kan ongestoord van roofmoord zijn beroep maken. In arme landen is minder dan 1 euro per dag genoeg om hongerende kindjes te voeden; bedenk eens hoeveel mensenlevens gered kunnen worden door een competente roofmoordenaar die in het rijke westen zijn slachtoffers zoekt!

Of – idee van een oplettende Volkskrantlezer - denk aan de arts die patienten vermoordt, en van de organen die dit oplevert meerdere patienten in leven houdt.

Mochten er artsen of Derde Wereld activisten zijn die zich door deze gedachtengang aangesproken voelen, dan heb ik het volgende verzoek: beperk je slachtoffers tot degenen die de rekenkundige moraal onderschrijven. Zij zullen geen bezwaar maken.

Bart Croughs


Deze column verscheen begin vorig jaar in HP/De Tijd, en is door de gebeurtenissen in Irak sindsdien actueler dan ooit.

Over de auteur

Bart Croughs (1966) is een van de vruchtbaarste libertarische geesten van Nederland. Hij is afgestudeerd in de filosofie en was voorheen hoofdredacteur van het tijdschrift "Reactie".

Bart Croughs schreef het boek "In de naam van de vrouw, de homo en de allochtoon". U kunt het bestellen bij Lulu.com of delen ervan hier lezen. Het is een humoristische en felle aanval op het links intellectuele denken in Nederland en legt op zeer leesbare wijze de inconsequenties ervan bloot.

Verder schreef hij voor Playboy zijn eigen column in de periode van maart 1997 tot en met augustus 1998. Gedurende enkele jaren had Croughs een column in het opinieweekblad HP/de Tijd.

Stichting MeerVrijheid
webmaster@meervrijheid.nl