Ambtenaren willen minder ambtenaren

Door Ingezonden

31 maart 2008

Het breedgedragen vooroordeel over ambtenaren is dat ze met veel te veel zijn en weinig productief zijn. Opmerkelijk genoeg blijken ambtenaren dit zelf ook te vinden.

Op InOverheid.nl verscheen dit bericht:

De ambtenaar van nu vindt dat de overheid in de toekomst beter kan functioneren als die ingrijpend zou veranderen. [...]

Tweederde ambtenaren wil overheid reorganiseren
Een andere verandering die de ambtenaren zouden willen zien is het verminderen van het aantal ministeries en ze verwachten dat veel gemeenten worden samengevoegd. Dit alles zou moeten zorgen voor een flink aantal minder ambtenaren. Ruim de helft van de ambtenaren denkt dat in 2025 het aantal ambtenaren (veel) lager ligt dan nu het geval is en 62% vindt zelfs dat dit aantal ook lager moet zijn.

Vooral bij de ministeries zullen veel ambtenaren verdwijnen, zo denkt 62%. Terwijl bijna driekwart van de ondervraagden van mening is dat het aantal ambtenaren in Den Haag ook omlaag moet. Bij gemeenten liggen de percentages een stuk lager. Daarvan verwacht 40% minder werknemers in 2025 en ziet 47% daar ook de noodzaak van in.

Overbodig
Opvallend is dat ambtenaren vooral collega's uit andere bestuurslagen overbodig vinden. Ambtenaren die werkzaam zijn bij een gemeente zijn van mening dat er vooral collega's bij ministeries mogen verdwijnen, terwijl de ambtenaren die daar werken juist het tegenovergestelde vinden. Bij de ministeries denken ze zelf ook met minder collega's af te kunnen. [...]
Hoewel het interessant is dat ambtenaren zelf vinden dat er flink gereorganiseerd en gesneden kan worden, is het probleem dat er geen rationele manier is om dit te doen. Zoals MeerVrijheid eerder schreef:
Beslissingen hoeveel uit te geven zijn binnen een bureaucratie ook economisch arbitrair, zoals Ludwig von Mises in zijn klassieker Bureaucracy uit 1944 uitlegt: Er is geen winst of verlies en dus geen feedback tussen producent en consument. Dit wordt vooral duidelijk op die zeldzame momenten dat een bureaucratie in zijn uitgaven moet snijden. Er is geen enkele manier waarop een bureaucratie kan evalueren wat de relatieve bijdrage van elk stuk geïnvesteerd kapitaal of arbeid is geweest, noch wat de relatieve waarde is van elke productie of dienst. Het is allemaal gokwerk. [...]

Er is geen enkele manier waarop een bureaucratie kan evalueren wat de relatieve bijdrage van elk stuk geïnvesteerd kapitaal of arbeid is geweest [...]  Het is allemaal gokwerk.
Dit fundamentele dilemma van de bureaucratie – de vrije hand geven waardoor de kosten de pan uit zullen rijzen, of excessieve regulering en voorschriften om dit te voorkomen – zie je dagelijks terug in de kranten: aan de ene kant geweeklaag over de kilo’s papier met voorschriften die Den Haag aan bijvoorbeeld scholen of zorginstellingen stuurt en de daaropvolgende oproepen om de mensen op de werkvloer juist meer vrijheid en vertrouwen te geven, en aan de andere kant steeds verder uitdijende bureaucratieën die zonder consequenties geld kunnen verspillen. 

Het probleem is dat zolang een dienstverlening door de overheid zal worden gedaan, dit onoverkomelijk is, en dat ofwel de uitgaven ofwel de hoeveelheid regels en voorschriften binnen een bureaucratie zal blijven stijgen, en meestal zijn zelfs beide het geval. 
Lees verder.

Gerelateerde links:
- De logica van de bureaucratie
- De mythe van de efficiente overheidsdienst

Stichting MeerVrijheid
webmaster@meervrijheid.nl