“Het probleem van de wereld is niet dat er teveel mensen zijn, maar een gebrek aan politieke en economische vrijheid.”
Julian Lincoln Simon

Mijn leven als sollicitant

Door Bart Croughs

1 april 2005

In de media verscheen het bericht dat minister De Geus nep-sollicitanten gaat aanpakken.

'Spooksollicitanten', werkzoekenden die alleen voor de vorm brieven sturen aan werkgevers, behoren mogelijk binnenkort tot het verleden. Uitkeringsinstantie UWV gaat strenger controleren of sollicitatie-brieven van een behoorlijk niveau zijn.

Bart Croughs schreef tien jaar geleden hoe hij zijn leven als nep-sollicitant kon voortzetten en daarom hieronder zijn raadgevingen.



Toen ik elf jaar geleden bij de kennismaking met mijn hospita vroeg wat voor beroep haar man uitoefende, antwoordde ze: 'Hij is sollicitant bij de post.' 'O, hij heeft dus nog geen baan', concludeerde ik. 'Jawel,'zei ze, een beetje verbaasd, 'hij is sollicitant bij de post.' Later kwam ik erachter dat ze 'sorteerder' bedoelde.

Toch bestaat het beroep van sollicitant wel degelijk; ik ben er nu zelf zo een. Eens per maand doe ik een sollicitatiebrief de deur uit, en daar staat dan zo'n Fl.2200 bruto tegenover; na aftrek van belastingen en premies blijft er nog altijd Fl.1262,21 over; een uurtarief van ongeveer Fl.3000 netto.

Een mooi baantje, zult u zeggen. Maar dat valt toch tegen. Ondanks het hoge uurloon heeft het werk vreemd genoeg een lage status; een ander nadeel is dat langer werken niets extra's oplevert. Doe je bijvoorbeeld twee brieven per maand op de bus, dan ontvang je geen twee maal Fl.1262,21, maar slechts één maal. Ijver wordt dus niet beloond, en met de doorgroeimogelijkheden is het al evenmin best gesteld. Aan het begin van je loopbaan, als je een jaar of achttien bent, word je nog regelmatig bevorderd naar een hogere salarisschaal; dit geschiedt op basis van het aantal jaren dat je in dienst bent. Je hoeft dus helemaal geen uitzonderlijke prestaties te leveren om toch regelmatig te kunnen constateren dat het loonzakje voller wordt. Maar zodra je een jaar of drieëntwintig bent, en het uiteindelijke salaris van Fl.1262,21 bereikt is, zit promotie er voorlopig niet meer in. Je moet dan zeer lang geduld oefenen; na enkele tientallen jaren volgt dan de laatste promotie: je verdient dan je geld zonder ook nog maar één sollicitatiebrief op de bus te hoeven doen. Maar daarna is het wat de promotiekansen betreft definitief afgelopen.

Een grote onrechtvaardigheid hierbij is dat je, terwijl je maar weinig verdient, toch een flinke sloot geld aan de belastingdienst moet afdragen; en je moet vervolgens machteloos toezien hoe van je zuurverdiende geld instellingen als 'vrouwen bellen vrouwen' en 'travestieten bellen travestieten' worden gesubsidieerd.

Verder is het zaak op te passen dat je je baan niet verliest. Zo'n sollicitatiebrief kan namelijk tot gevolg hebben dat je een andere baan krijgt aangeboden; je eigen werkgever wil je vreemd genoeg altijd kwijt, hoe goed je je werk ook uitvoert. Je moet dus iedere aangeboden baan aannemen. Doe je dat niet, dan loop je het risico op salarisvermindering, en in het ergste geval zelfs op ontslag.

Het is zaak een sollicitatiebrief te sturen die te slecht is om uitgenodigd te worden voor een gesprek, maar niet zo slecht dat je er geen antwoord op krijgt - het antwoord dient immers als bewijs tegenover de eigen werkgever dat je je werk goed hebt gedaan.
Nu is dit risico gelukkig vrij eenvoudig te pareren. Het is zaak een sollicitatiebrief te sturen die te slecht is om uitgenodigd te worden voor een gesprek, maar niet zo slecht dat je er geen antwoord op krijgt - het antwoord dient immers als bewijs tegenover de eigen werkgever dat je je werk goed hebt gedaan. Hoe schrijf je nu een dergelijke brief?

In de eerste plaats moet het zogenaamde 'curriculum vitae' dat wordt bijgesloten zo kort mogelijk worden gehouden; ieder aangrijpingspunt waarop je zou kunnen worden uitgenodigd, dient zorgvuldig vermeden te worden. In de brief zelf kan het best alles herhaald worden wat er in de advertentie gevraagd wordt - bij voorkeur letterlijk. Je hoeft op die manier niet na te denken en bent lekker snel klaar. Dus: wordt er iemand gevraagd met leidinggevende capaciteiten en communicatieve vaardigheden, dan vermeld je in de sollicitatiebrief: 'ik bezit leidinggevende capaciteiten en communicatieve vaardigheden.' Verdere toelichting is uit den boze, maar aan de andere kant moet je ook niet zeggen dat je deze capaciteiten niet bezit, omdat je dan het risico loopt geen antwoord te krijgen.

Ondanks deze voorzorgsmaatregelen kan het aan het begin van je loopbaan als sollicitant voorkomen dat je desondanks wordt uitgenodigd voor een gesprek; personen die nog maar kort sollicitant zijn, genieten een zekere populariteit bij overheid en bedrijfsleven. Naarmate je langer als sollicitant werkzaam bent, wordt het risico hierop kleiner; na een jaar is dit risico al zo goed als nul.

Daarom is het voor beginnende sollicitanten aan te raden een vergissing te maken in het jaar van afstuderen. Trek van het jaar van afstuderen een jaar af, zodat bij de potentiële nieuwe werkgever de indruk ontstaat dat je al een jaar als sollicitant werkzaam bent.

Maar sommige sollicitanten zijn zelfs dan nog niet veilig. Sollicitanten met een handicap, van het vrouwelijk geslacht of van buitenlandse afkomst dienen in sollicitaties aan overheidsinstanties hun handicap, afkomst of geslacht te verzwijgen; het risico om uitgenodigd te worden voor een gesprek wordt anders eenvoudig te groot. Een andere mogelijkheid is om niet bij overheidsinstanties te solliciteren. Zodra de wet van kracht wordt die bedrijven verplicht te rapporteren hoeveel allochtonen ze in dienst hebben, staat allochtonen bij hun sollicitaties aan bedrijven slechts één ding open: de afkomst verzwijgen. Allochtonen wier naam de afkomst verraadt, zullen ermee moeten leren leven dat hun dagen als sollicitant geteld zijn. Het is hard, maar het is niet anders. Het lot met geheven hoofd dragen is overigens waardiger dan uitbarsten in geklaag over discriminatie.

Verder dient u onder ogen te zien dat als u een gezonde Hollandse jongen bent, en u ziet dat in advertenties vooral 'vrouwen, allochtonen, gehandicapten en zeehondjes' gevraagd wordt te reageren - zeker bij overheidsfuncties is dit schering en inslag -, dat u hier dan in uw brieven geen grapjes over moet maken. Nog afgezien van het feit dat u hiermee een fikse boete riskeert wegens 'discriminatie' - in bijna ieder gehucht is tegenwoordig wel zo'n anti-discriminatiebureautje actief -, is de kans dan groot dat u geen antwoord krijgt; en daar is het toch allemaal om begonnen.

Houdt u zich aan deze raadgevingen, dan is een rustige carrière met veel vrije tijd nog steeds niet gegarandeerd; zeker tegenwoordig loopt u ieder moment het risico zonder pardon uw loon geheel of gedeeltelijk te verliezen. Sollicitanten zouden 'uitvreters' zijn, 'fraudeurs' en nog meer van dat fraais. Geen beroepsgroep die zozeer belasterd wordt als sollicitanten.

Dat over sollicitanten zo uiterst stigmatiserend en vooroordeelbevestigend wordt gesproken, komt onder andere doordat sollicitanten zich als enige beroepsgroep nog niet hebben verenigd in een vakbond die hun belangen kan behartigen. Bij dezen roep ik dan ook op hier eindelijk een begin mee te maken.

Sollicitanten, verenigt u!

Bart Croughs

Deze tekst verscheen eerder in het boek "In de naam van de vrouw, de homo en de allochtoon" uit 1995. Andere delen ervan kunt u lezen op de homepage van de auteur.

Gerelateerde links:
- Elsevier: De Geus gaat nep-sollicitanten aanpakken

Over de auteur

Bart Croughs (1966) is een van de vruchtbaarste libertarische geesten van Nederland. Hij is afgestudeerd in de filosofie en was voorheen hoofdredacteur van het tijdschrift "Reactie".

Bart Croughs schreef het boek "In de naam van de vrouw, de homo en de allochtoon". U kunt het bestellen bij Lulu.com of delen ervan hier lezen. Het is een humoristische en felle aanval op het links intellectuele denken in Nederland en legt op zeer leesbare wijze de inconsequenties ervan bloot.

Verder schreef hij voor Playboy zijn eigen column in de periode van maart 1997 tot en met augustus 1998. Gedurende enkele jaren had Croughs een column in het opinieweekblad HP/de Tijd.

Stichting MeerVrijheid
webmaster@meervrijheid.nl